Σε μια προσπάθεια να αναχαιτιστεί η εκρηκτική άνοδος των ενοικίων και η έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών κυρίως στην Αττική, ο νέος νόμος για το στεγαστικό εισάγει το μοντέλο που ονομάστηκε το 2025 Κοινωνική Αντιπαροχή. Η στρατηγική αυτή βασίζεται στην αξιοποίηση της αδρανούς δημόσιας περιουσίας, όπου ιδιώτες αναλαμβάνουν το κόστος ανέγερσης ή ανακαίνισης κτιρίων με αντάλλαγμα την εκμετάλλευση μέρους αυτών, με τη μορφή Rent to Own ενώ το Δημόσιο διατηρεί τουλάχιστον το 30% για τη διάθεση κοινωνικών κατοικιών με χαμηλό μίσθωμα.
Τα δύο «κλειδιά» για τη νέα στέγη
Η αύξηση της προσφοράς ακινήτων με Κοινωνική Αντιπαροχή θα προέλθει από δύο βασικές πηγές:
-
Ανενεργά Στρατόπεδα: Σε συνεργασία με το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, εκτάσεις που παρέμεναν αναξιοποίητες μετατρέπονται σε σύγχρονους οικισμούς. Το 25% των νέων σπιτιών θα καλύψει ανάγκες των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων, ενώ το υπόλοιπο 75% θα διατεθεί ως κοινωνική κατοικία.
-
Αναξιοποίητα Δημόσια Ακίνητα: Οικόπεδα και κτίρια του Δημοσίου εντάσσονται στο πρόγραμμα της Κοινωνικής Αντιπαροχής, προσφέροντας κίνητρα σε ιδιώτες για ταχύτατη κατασκευή, με το κράτος να ορίζει το «κοινωνικό μίσθωμα» βάσει εισοδηματικών κριτηρίων.
Το μοντέλο “Rent to Own” και τα έτη μίσθωσης που προβλέπονται
Η εφαρμογή του νέου νόμου αναμένεται να επηρεάσει καταλυτικά την Αττική, όπου η πίεση στις τιμές των ενοικίων είναι η υψηλότερη στη χώρα. Με την αξιοποίηση ανενεργών στρατοπέδων σε περιοχές όπως η Δυτική Αθήνα, ο Πειραιάς και τα Μεσόγεια, δημιουργείται για πρώτη φορά ένα αντίβαρο στην οικιστική ασφυξία. Η καινοτομία της «Κοινωνικής Αντιπαροχής» επιτρέπει την ανακαίνιση εγκαταλελειμμένων κτιρίων στο κέντρο της Αθήνας, μετατρέποντάς τα σε σύγχρονες εστίες για νέους.
Παράλληλα, το μοντέλο “Rent to Own”δίνει την προοπτική ιδιοκτησίας μετά από 10 έτη, προσφέροντας μια ρεαλιστική διέξοδο σε χιλιάδες νοικοκυριά που σήμερα αποκλείονται από την τραπεζική χρηματοδότηση λόγω των υψηλών επιτοκίων. Η σημαντικότερη καινοτομία του νόμου είναι η δυνατότητα εξαγοράς της κοινωνικής κατοικίας μετά από 10 έτη μίσθωσης. Το μοντέλο αυτό επιτρέπει σε ευάλωτα νοικοκυριά και νέους να αποκτήσουν ιδιόκτητη στέγη, μετατρέποντας μέρος του ενοικίου σε δόση αποπληρωμής. Με τον τρόπο αυτό, το κράτος δεν παρέχει απλώς προσωρινή στέγη, αλλά δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μόνιμη οικιστική αποκατάσταση, ενισχύοντας την κοινωνική κινητικότητα και τη συνοχή.
Πηγές:
-
Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας: Στρατηγικό σχέδιο για την κοινωνική στέγαση στην Αττική.
-
Γενικό Επιτελείο Εθνικής Άμυνας (ΓΕΕΘΑ): Κατάλογος ανενεργών στρατοπέδων προς οικιστική αξιοποίηση.
-
Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ): Κριτήρια ένταξης στο πρόγραμμα κοινωνικού μισθώματος.