Πολυκατοικίες και δημόσια κτίρια στο μικροσκόπιο – Το τέλος των καθολικών επιδοτήσεων
Η Γενική Γραμματέας του ΥΠΕΝ, Δέσποινα Παληαρούτα, περιέγραψε με ρεαλισμό το αδιέξοδο στις πολυκατοικίες και στα ακίνητα, όπου η έλλειψη συναίνεσης μεταξύ των ιδιοκτητών φρενάρει τις συνολικές παρεμβάσεις στις όψεις και τα δίκτυα. Την ίδια στιγμή, το πρόγραμμα «Ηλέκτρα» για τα δημόσια κτίρια προσέκρουσε στο διαχρονικό «αγκάθι» της αυθαίρετης δόμησης, αποδεικνύοντας ότι οι πολεοδομικές εκκρεμότητες λειτουργούν ως τροχοπέδη για την πράσινη μετάβαση.
Τα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία και ο ρόλος των παρόχων
Καθώς οι μεγάλες ευρωπαϊκές επιδοτήσεις θα περιοριστούν σταδιακά μόνο στις ευάλωτες ομάδες, η κυβέρνηση σχεδιάζει τη μετάβαση σε εναλλακτικά μοντέλα:
-
On-bill financing: Αποπληρωμή των εργασιών αναβάθμισης μέσω των λογαριασμών ρεύματος, ένα εγχείρημα που απαιτεί στενή συνεργασία με τους προμηθευτές ενέργειας.
-
Καθεστώς Επιβολής: Η υποχρέωση των παρόχων να προχωρούν σε πραγματικές δράσεις εξοικονόμησης για τους πελάτες τους.
-
Φορολογικά Κίνητρα: Η επιστροφή στο μοντέλο της δεκαετίας του ’70, όπου το κόστος των επενδύσεων (όπως οι ηλιακοί θερμοσίφωνες) αφαιρείται από το φορολογητέο εισόδημα, θεωρείται «κλειδί» για την κινητοποίηση της ιδιωτικής κεφαλαιοποίησης.
H ενεργειακή θωράκιση του κτιριακού αποθέματος της Αττικής και της υπόλοιπης χώρας εξελίσσεται σε έναν αγώνα δρόμου μετ’ εμποδίων, όπου το παρελθόν συγκρούεται με τις ανάγκες του μέλλοντος. Η ημερίδα των ΙΕΝΕ και ΤΕΕ ανέδειξε το παράδοξο μιας χώρας που, ενώ διαθέτει την τεχνολογία, παραμένει εγκλωβισμένη σε γερασμένες πολυκατοικίες και γραφειοκρατικές αγκυλώσεις. Η μετάβαση από τις αποσπασματικές παρεμβάσεις (τύπου «αλλάζω θερμοσίφωνα») σε μια ολιστική αναβάθμιση κτιριακών συγκροτημάτων αποτελεί το μεγάλο στοίχημα για το 2026, προκειμένου η εξοικονόμηση ενέργειας να πάψει να είναι προνόμιο των λίγων και να γίνει βιώσιμη πραγματικότητα για τη μεσαία τάξη.
Ακίνητα: Η κρίση των «λίγων τετραγωνικών» στην Αττική και η επιστροφή στα ισόγεια
Η ενεργειακή φτώχεια στη Νοτιοανατολική Ευρώπη
Ο αντιπρόεδρος του ΙΕΝΕ, Κωνσταντίνος Θεοφύλακτος, τοποθέτησε το πρόβλημα στο ευρύτερο πλαίσιο της περιοχής, η οποία παραμένει έως και 40% πιο ενεργοβόρα από τον μέσο όρο της Ε.Ε. Η λύση, σύμφωνα με τον ίδιο, περνά μέσα από τρία συγκεκριμένα στάδια:
-
Βαθιά ανακαίνιση για τη δραστική μείωση της ζήτησης.
-
Χρήση αντλιών θερμότητας και συστημάτων ΣΗΘΥΑ (Συμπαραγωγή Ηλεκτρισμού-Θερμότητας) για υψηλή απόδοση.
-
Εστίαση στις δημόσιες επενδύσεις που θα έχουν άμεσο κοινωνικό αντίκτυπο στη μείωση των λογαριασμών.
Η Ακτινογραφία του Προβλήματος (Απρίλιος 2026):
-
Αδύναμος Κρίκος: Γηρασμένες πολυκατοικίες με αδυναμία λήψης ομόφωνων αποφάσεων.
-
Εμπόδιο: Αυθαίρετη δόμηση που αποκλείει κτίρια από τα προγράμματα «Εξοικονομώ».
-
Χρηματοδότηση: Σταδιακή κατάργηση των καθολικών επιδοτήσεων και στροφή σε τραπεζικά/φορολογικά εργαλεία.
-
Στόχος: Μείωση της ενεργειακής ένδειας και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της εγχώριας οικονομίας.
Επιμέλεια – Σχόλιο: Νεκτάριος Ντούζουγλης – Χορμοβίτης