Το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο είναι από εκείνες τις σπάνιες περιπτώσεις ιδρυμάτων όπου η τεχνική ιστορία και η πολιτική μνήμη συμπλέκονται με πολύ συγκεκριμένα δεδομένα. Πρόκειται ταυτόχρονα για το αρχαιότερο τεχνολογικό ίδρυμα της χώρας και για έναν από τους βασικούς πυλώνες των δημόσιων υποδομών, της βιομηχανικής ανάπτυξης και της έρευνας αιχμής. Στις επόμενες γραμμές επιχειρείται μια συμπυκνωμένη αποτύπωση αυτής της διαδρομής. Από τις πρώτες αίθουσες του Βασιλικού Σχολείου των Τεχνών μέχρι το campus της Ζωγράφου και τις σύγχρονες διεθνείς κατατάξεις.
Το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο γεννήθηκε το 1837 ως Βασιλικό Σχολείο των Τεχνών και λειτούργησε αρχικά ως κυριακάτικη σχολή για τεχνίτες που ήδη εργάζονταν. Μέσα σε λίγες δεκαετίες εξελίχθηκε σε ανώτατο τεχνολογικό ίδρυμα, με σπουδές τετραετούς και στη συνέχεια πενταετούς διάρκειας, και σήμερα αριθμεί περίπου 24.000 φοιτητές σε εννέα σχολές μηχανικών. Στο νεοκλασικό συγκρότημα της Πατησίων, έργο του Λύσανδρου Καυταντζόγλου, αποτυπώνεται και η σφραγίδα των μεγάλων ευεργετών από το Μέτσοβο, όπως ο Μιχαήλ και η Ελένη Τοσίτσα, ο Νικόλαος Στουρνάρης και ο Γεώργιος Αβέρωφ. Δεν πρόκειται απλώς για ένα πανεπιστημιακό campus αλλά για την υλική απόδειξη ότι το νεοελληνικό κράτος επένδυσε από νωρίς στην τεχνική γνώση και σε ανθρώπους που θα χτίσουν δρόμους, γέφυρες, λιμάνια και δίκτυα ενέργειας.
Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο
Η πύλη της Πατησίων ως σύμβολο
Το Πολυτεχνείο δεν έμεινε μόνο στο επίπεδο της τεχνοκρατικής ιστορίας. Τον Νοέμβριο του 1973, η κατάληψη του Ιδρύματος, ο αυτοσχέδιος ραδιοφωνικός σταθμός και η βίαιη εισβολή του άρματος μάχης μετέτρεψαν την πύλη της Πατησίων σε παγκόσμιο σύμβολο αντίστασης απέναντι στον αυταρχισμό. Από τους φοιτητές εκείνης της γενιάς αναδείχθηκαν αργότερα πολιτικά και θεσμικά πρόσωπα, όπως ο Δημήτρης Αβραμόπουλος, ο Κώστας Σημίτης, ο Γιάννης Μανιάτης και πολλοί ακόμη μηχανικοί που πέρασαν από τα έδρανα του ΕΜΠ πριν βρεθούν στην κεντρική πολιτική σκηνή ή στην αυτοδιοίκηση. Κάθε αναφορά στο ΕΜΠ κουβαλά πλέον διπλή μνήμη. Από τη μία την επιστημονική αριστεία. Από την άλλη την ιστορική ευθύνη ενός χώρου που ταυτίστηκε με τη διεκδίκηση δημοκρατίας και ελευθερίας.
Ένα τεχνολογικό οικοσύστημα που κοιτάζει στο μέλλον
Σήμερα το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο λειτουργεί ως πλήρες τεχνολογικό οικοσύστημα, με εννέα σχολές, περισσότερα από 40 θεσμοθετημένα εργαστήρια και έντονη παρουσία σε ευρωπαϊκά προγράμματα έρευνας και καινοτομίας. Στις διεθνείς κατατάξεις QS βρίσκεται σταθερά πρώτο μεταξύ των ελληνικών ιδρυμάτων και εντάσσεται περίπου στις πρώτες 350 θέσεις παγκοσμίως, ενώ η Σχολή Πολιτικών Μηχανικών κατατάσσεται στις θέσεις 51-100 διεθνώς. Το campus της Ζωγράφου συγκεντρώνει την καθημερινή ακαδημαϊκή ζωή και τις υποδομές υψηλής τεχνολογίας, ενώ το ιστορικό συγκρότημα της Πατησίων διατηρεί τον συμβολικό του ρόλο. Οι πενταετείς σπουδές μηχανικού, η έμφαση στη βιώσιμη ανάπτυξη, την κυκλική οικονομία και τη διασύνδεση έρευνας και αγοράς δείχνουν ότι το Πολυτεχνείο δεν περιορίζεται στο παρελθόν του. Εξακολουθεί να λειτουργεί ως κόμβος καινοτομίας, όπου η τεχνική γνώση συναντά την κοινωνική ευθύνη και χαράσσει την επόμενη μέρα της ελληνικής οικονομίας και υποδομής.
Επιμέλεια: Νεκτάριος Ντ. Χορμοβίτης
Εικόνα – Πληροφορίες: Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο
by 